Drone Rieten
Een examenvraag voor het level 3 examen is:
Verschillende dronerieten kennen.
Om dit te onthouden is er een ezelsbruggetje:
SEARCH
Shepherd, Selbie
Ezeedrone
Achiltibui
Ross
Cane, Cleartone, Cabareed
Henderson
Zelf voegen we nog toe: BO
Balance tone
Omega
Op het moment wordt er veel gebruik gemaakt van Ezeedrone rieten.
Een paar tips voor het gebruik van deze rieten:
Soms zit de tuning schroef wat los als hij ver is uitgedraaid.
Doe dan wat loodgieter's tape om de schroef en draai hem er weer in.
Nu heb je een luchtdichte afsluiting.
Het kan zijn dat de bridle niet overal dezelfde spanning heeft en dat daardoor de tong niet makkelijk genoeg kan vibreren.
Hier helpt een "bridle massage"om de spanning in de bridle overal gelijk te krijgen.
Ezeedrone rieten vibreren ook nog verder door achter de bridle. Dit in tegenstelling tot cane rieten.
Zit de bridle te strak op de tong dan wil het riet soms niet goed aanslaan.
Zorg er voor dat het riet goed in de reedseat vast zit en niet kan wiebelen.
Een beetje zwarte waxed hemp kan je hierbij helpen.
Draai de tuningschroef niet te ver in.
Je kunt dan problemen krijgen bij het inslaan.
Weer losdraaien van de schroef gaat makkelijker met een passend imbus sleuteltje.
Bij deze rieten is het mogelijk om de tong en / of bridle te laten vervangen.
Gooi je riet dus niet meteen weg als je eens een ongelukje hebt.
Reparatie is mogelijk zolang de body van het riet intact is.
Balance Tone:
Dit is een riet met een telescoop systeem: je kunt het riet langer of korter maken zodat je je drones precies op de goede tuningpositie kunt plaatsen.
Bij de tenors en het top part van de bass drone is dit op de plaats waar de hennep windingen beginnen. Het bottom part van de bass drone heeft al beste tuning positie een afstand van twee vingers breed boven de projecting mount.
Artificial of plastic drone rieten:
Zijn stabieler dan cane rieten,
Gemakkelijker in te stellen,
Ze hebben een stelschroef om tunen op de juiste positie mogelijk te maken.
Gaan langer mee,
Prijs in eerste instantie hoger,
Kleine veranderingen aan bridle resulteren in grote veranderingen in pitch,
Soms klinken deze rieten ruw of rauw,
Ze gaan ook niet eeuwig mee…..
Je moet bedacht zijn op sluipende veranderingen die je vaak niet opmerkt,
zoals wanneer je merkt dat je je drones vaker moet stemmen na de inspeelperiode van ongeveer 15 - 20 minuten. dit komt vaak door vermoeidheid van de tong.
Je kunt de tong laten vervangen, gooi het riet dus niet weg als het niet meer goed werkt. Reparatie is mogelijk zo lang de body van het riet intact is.
Cane drone rieten:
Cane rieten zijn relatief goedkoop.
Lastiger goede rieten te vinden,
Testen door te kijken en te luisteren:
Kijken:
Rieten moeten schoon zijn,
Ze mogen geen zichtbare fouten vertonen….let op scheurtjes of barstjes.
Til de tong voor zichtig op: er mogen geen schilfers zichtbaar zijn.
Let op hoe het riet gemaakt is: is het verzorgd? goed vakmanschap?
Vooral letten op hoe de tong gesneden is.
Luisteren:
Blaas het riet in je mond aan.
Het riet moet tot aan de bridle in je mond verdwijnen.
Dit is vooral voor jongere pipers met bassdrone rieten vaak een probleem: kokhalzen.
Let nu op de respons van het riet.
Het riet moet snel beginnen als je blaast.
Gebeurt dit niet dan kan het zijn dat het riet droog is en dat vocht zal helpen het riet te
openen maar als er genoeg rieten zijn laat deze slechte starters dan maar liggen.
Blaas het riet aan en sluit dan het open einde af met je vinger.
Het riet zal nu stoppen en mag vervolgens geen lucht meer lekken. Check dit met je oor
en met je hand. Als het riet toch lekt……niet kopen.!!!
In de mond blazen geeft je ook een goed gevoel over de sterkte van het riet.
Probeer een gemiddelde blazer te zijn….niet te zacht blazen, niet te hard. Dit zal je meer
kans geven goede rieten te vinden.
Als je een riet hebt dat : goed is gemaakt, de juiste sterkte heeft en snel aanblaast kun
je het in de drone proberen.
Let nu op drie dingen:
Hoe hard het riet klinkt…..zachte rieten zijn vaak het beste en na een tijdje spelen
worden ze doorgaans iets luider.
De toonhoogte: het riet kan te hoog of te laag van toon zijn voor jouw chanter.
Check dit met de drone op de juiste tuning positie.
Double tone: ieder goed riet zal bij aanblazen een toon geven en als je de druk verhoogt
een andere toon. Probeer dit na te bootsen door "oh" …."mmmmm" te zingen.
En dan nog:
Het riet mag niet dieper dan 7 mm in de reed seat verdwijnen.
Check dat het kaarsrecht in de drone zit.
Nu kun je inblazen: blaas de twee tenors altijd tegelijk in en de bass drone apart.
Na lang blazen altijd de rieten vanaf de andere kant doorblazen en schoonmaken met een
schone doek. Ook de drones zelf en de stocks drogen.
Laat de rieten niet langer uit de pipes dan nodig is.
En als het riet niet wil:
Je kunt de tong iets omhoog trekken maar pas op: hou hem dan tegen bij de bridle
anders ligt hij eraf.
Je kunt het einde van de tong iets ombuigen.
Je kunt een haar onder de tong stoppen onder een rechte hoek met de tong en
doorschuiven tot aan de bridle.
Je kunt de bridle verplaatsen: als de tong langer wordt zal hij makkelijker aanslaan.
Je kunt de bridle iets losser maken: een te strakke bridle zorgt dat de tong niet goed
kan vibreren.
Tenslotte:
De lengte van de tenor drones op de juiste tuning positie is ongeveer 400 mm. (40 cm)
De lengte van de bass drone op de juiste tuning positite is ongeveer 800 mm. (80 cm)
Josien