Zakken

De voornaamste taak van de zak is het dienst doen als luchtreservoir zodat wij in staat zijn om ten alle tijden een constante druk te houden op onze rieten.

Twee dingen zijn daarbij van belang:
1. de zak moet luchtdicht zijn,
2. de zak moet helpen bij de controle over de hoeveelheid vocht afkomstig van onze
uitademingslucht.

Een oud gezegde:
De zak moet de lucht binnen houden maar het water naar buiten laten.

De hoeveelheid lucht die wij moeten blazen om enige tijd een set pipes stabiel aan te houden is behoorlijk groot. Daarbij mag je niet langs andere weg lucht verliezen dan langs de rieten.
Het vocht uit onze adem kan condenseren op de rieten en in de drones.
Cane rieten zullen daardoor uitzetten, de tongen van de rieten gaan ongelijk vibreren en ten slotte zal het droneriet stoppen. Ook chanterrieten zullen snel pitch en tone verliezen als ze veel vocht hebben opgenomen. Synthetisch drone rieten kunnen al helemaal niets met vocht.

Er zijn veel verschillende materialen die gebruikt worden om zakken te maken.
Het meest bekend zijn dierenhuiden. Deze huiden kunnen luchtdicht gemaakt worden en toch vocht absorberen zodat het niet op de rieten komt.
We kennen b.v. sheepskin bags, hide bags, elk hides en er zijn er nog meer.
Sheepskin is geschikt voor de hele natte blazer en in een vochtig klimaat. Dit materiaal, samen met seasoning heeft een goede opnamecapaciteit van vocht.
Voordeel van de sheepskin bag is dat hij ook gaat staan naar je lichaam. Er zit behoorlijk veel rek in zo'n zak en naarmate je langer speelt wordt hij ook steeds comfortabeler.
Hide bags zijn goed voor iets drogere omstandigheden. Sommige hide bags zijn al zo luchtdicht dat seasoning nauwelijks nodig is.

Synthetische materialen komen er ook steeds meer: Canmore bags, al dan niet met ritssluiting, Ross zakken met ritssluiting waardoor ook vochtsystemen en drone valves gebruikt kunnen worden.
De Canmore is een zeer lichtgewicht zak. Hij is verkrijgbaar met of zonder ritssluiting.
Je voelt nauwelijks dat er een zak aan je pipes hangt. Omdat het zo'n soepel licht zakje is is hij ook makkelijk op te vouwen en in te pakken.
De Ross zipper bag is aan de buitenkant voorzien van een hide bag en van binnen bekleed met Gore Tex. Deze zak geeft je een veel steviger gevoel onder je arm.
Het grote voordeel van de zipper bags laat zich raden. Je kunt gemakkelijk de binnenkant van de zak bereiken als je de zak wilt reinigen, drone valves wilt aanbrengen of een vochtsysteem wilt aanbrengen.
Omdat deze synthetische zakken nauwelijks vocht opnemen en naar buiten geleiden heb je daar wel een vorm van water trap bij nodig.

Het inbinden:
Zakken van huiden zul je vaak zelf moeten insnijden en inbinden. Bij sommige zakken zijn de gaten voor de dronestocks en blowpipe al op de juiste plaats aangebracht.
Een handleiding voor het inbinden kun je vinden in Tutor 2 van het College of Piping
of in The Piper's Handbook van PM John MacLellan.
Let er bij het inbinden op dat de blowpipe stock iets schuin ingebonden moet worden zodat de blowpipe in een stand richting mond komt te staan.

Synthetische zakken komen voorgeperforeerd en met manchetten die goed om de dronestock sluiten. Een ring en afsluitklem (slangklem) worden bijgeleverd voor de chanterstock en
je krijgt ook nog tape om de manchetten goed aan de drone vast te zetten voor het geval die afsluiting niet helemaal luchtdicht is.
Bij sommige met name wat dunnere stocks kan dit helpen luchtlekkage te voorkomen.
Ook krijg je een tubetje siliconenvet om de ritssluiting van de zak in goede conditie te houden en hem luchtdicht te maken.

Josien